Die Bankwese – Suid-Afrikaanse Transformasie Indeks

Meer as 20 miljoen Suid-Afrikaners het reeds toegang tot bankdienste, toon Solidariteit-studie

Bankdienste in Suid-Afrika het sedert 1994 toeganklik geword vir alle Suid-Afrikaners. ʼn Studie wat vandag deur die Solidariteit Navorsingsinstituut (SNI) bekendgestel is, toon dat transformasie in die banksektor reeds geweldig sedert die aanvang van demokrasie in die land gevorder het.

Die studie vorm deel van die SNI se Suid-Afrikaanse Transformasiemonitor (SAT-monitor) en fokus op die transformasie in die banksektor met spesifieke verwysing na die eienaarskap van bankrekeninge, kredietkaarte, OTM-kaarte, debietkaarte en sogenaamde Mzansi-rekeninge.

Volgens Johan Kruger, hoof van die SNI, het die aantal Suid-Afrikaners wat van bankdienste gebruik maak vanaf slegs sowat 36,5% in 1994 tot nagenoeg 60% in 2009 toegeneem.

“Noemenswaardige transformasie het reeds sedert 1994 in die banksektor plaasgevind en dit is duidelik dat finansiële instellings se verbintenis tot die Handves vir die Finansiële Sektor reeds ʼn groot bydrae tot transformasie in die sektor gemaak het. Die studie toon duidelik dat die agterstand wat sekere bevolkingsgroepe gehad het ten opsigte van die vlak van eienaarskap van bankdienste byna iets van die verlede is en dat pogings om eienaarskap in die sektor te transformeer reeds geslaagd is,” beklemtoon Kruger.

As die eienaarskap van die vyf rekeninge wat ondersoek is volgens ras opgedeel word, is dit duidelik dat die grootste toename in eienaarskap onder swartes, Indiërs en kleurlinge plaasgevind het.

ʼn Analise van eienaarskap van die vyf soorte rekeninge volgens ras toon dat eienaarskap onder swartes van 1994 tot 2008 met 37% (van 20% tot 57%) toegeneem het. Eienaarskap onder kleurlinge in dieselfde tydperk het van 33% tot 61% (dus met 28%) toegeneem, terwyl eienaarskap onder Indiërs van 46% tot 84% (dus met 38%) en onder wittes van 80% tot 94% (dus met 14%) toegeneem het.

Die SNI se navorsing fokus ook op eienaarskap van Mzansi-rekeninge. Dié rekeninge is in 2004 bekendgestel en is ontwerp om bekostigbare bankdienste aan veral Suid-Afrikaners in die laer inkomstegroep te bied. Die aantal Mzansi-rekeninge het sedert die instelling daarvan in 2005 tot en met 2009 met 158% toegeneem. Meer as 3,7 miljoen Suid-Afrikaners maak reeds van dié rekeninge gebruik. Die meerderheid van Mzansi-rekeninghouers is swart.

Volgens die opname van eienaarskap van OTM-, debiet-, tjek- en kredietkaarte asook spaarrekeninge volgens ras is transformasie onder veral die swart bevolking noemenswaardig. In die tydperk 2003 tot 2007 het eienaarskap van OTM-kaarte onder dié groep van 42% tot 51% toegeneem; eienaarskap van debiet- en tjekkaarte het van 11% tot 21% toegeneem; en eienaarskap van spaarrekeninge het van 34% tot 40% toegeneem. Swart Suid-Afrikaners se eienaarskap van kredietkaarte is egter steeds laag, met net sowat 4% van die swart bevolking wat teen 2008 ʼn kredietkaart besit het.

Johan Kruger
Hoof: Solidariteit Navorsingsinstituut

Jaco Kleynhans
Woordvoerder: Solidariteit

Wat is die SAT-monitor?

Die SAT-monitor is ontwerp om te bepaal tot watter mate swart Suid-Afrikaners reeds deur wetgewing en ander praktyke wat ingestel is om transformasie teweeg te bring, gebaat het. Die SAT-monitor bied ʼn feitelike en handige maatstaf om transformasie in die land te meet.

Hierdie is reeds die derde SAT-monitorstudie wat vrygestel word. Navorsing oor swart eienaarskap op die JSE en swart verteenwoordiging in die staatsdiens is onderskeidelik in Maart en April uitgereik. Verdere SAT-monitorstudies wat in die komende maande vrygestel sal word, sluit die volgende in: Maatskappyregistrasies en -eienaarskap; opleidingsinskrywings en -vlakke; inkomste; grondeienaarskap en verbande in privaat en regeringsbesit; bestuur in die privaat sektor; vakkundige beroepe; professies; toegang tot gesondheidsorg; en tersiêre opleiding.

0 Reaksie to “Die Bankwese – Suid-Afrikaanse Transformasie Indeks”


Die kommentaar is tans gesluit.